Monografia Podegrodzia i podegrodzkiej gminy

Piękna miejscowość gminna Podegrodzie z okazji 1000-lecia swego istnienia w historycznych zapiskach zdobyła się na wydanie okazałej monografii pod redakcją prof. Feliksa Kiryka. Wielka w tym wszystkim zasługa instytucji, które wykazały się pietyzmem dla własnej ziemi i tradycji. Ja sam widziałem dobrą współpracę samorządu z wójt Małgorzatą Gromalą, ośrodka kultury i parafii. W Podegrodziu współistnieje szacunek dla tradycji i świetne odnajdywanie się we współczesności.

Relację z promocji publikacji znajdujemy tu. Czytelników spoza regionu uwiadamiam jednak, że błogosławiony marianin rodem z Podegrodzia nazywał się Papczyński, a nie tak, jak napisali metropolitalni sprawozdawcy.
______________________________________________________________
Wersja tekstowa dla zainteresowanych:

PODEGRODZIE I GMINA PODEGRODZKA

ZARYS DZIEJÓW

 

POD REDAKCJĄ

FELIKSA KIRYKA

 

KRAKÓW 2014

 

ISBN 978-83-60154-37-3

 

Wydawnictwo Antykwa. Wydanie I, Kraków 2014

 

Szanowni Państwo

Zapraszam Państwa do niezwykłej i fascynującej podróży historycznej po zakątkach Podegrodzia i sołectwach podegrodzkich od czasów ich powstania do współczesności.

Trzymają Państwo w rękach pierwsze wydanie monografii poświęcone Ziemi Podegrodzkiej. Już sama objętość opracowania świadczy, że materiał źródłowy był bardzo obszerny i jego przygotowanie wymagało niezwykłej staranności i rzetelności. Jestem pewna, że monografia zainteresuje nie tylko pasjonatów historii, ale także wszystkich mieszkańców gminy i naszych przyjaciół. Przeglądając karty monografii mamy szansę wzbogacić swoją wiedzę o naszej „małej ojczyźnie”, z którą związaliśmy swoje życie i uchronić zapisane tam historie od zapomnienia, mając na uwadze, że dzisiaj my wszyscy tworzymy swoją, kolejną część historii, która będzie oceniona przez potomnych. Pamiętajmy więc o ponadczasowych słowach naszego wybitnego krajana, błogosławionego o. Stanisława Papczyńskiego: „Narodziliśmy się nie dla samych siebie, lecz dla Ojczyzny. Nie jest obywatelem państwa ten, kto żyje tylko dla siebie, chociaż z trudem da się powiedzieć o kimś, że żyje dla siebie, jeśli nie żyje dla nikogo innego”. Wierni tej zasadzie mieszkańcy Ziemi Podegrodzkiej od zarania dziejów odgrywali i odgrywają znaczącą rolę w życiu społecznym kraju.

W roku 2014 obchodzimy jubileusz 1000-lecia miejscowości i parafii Podegrodzie. To doskonała okazja do zapoznania się z przeszłością tych terenów. Wydanie monografii, zawierającej kompetentną i wielowiekową syntezę dziejów Ziemi Podegrodzkiej, jest zwieńczeniem i trwałym pomnikiem tych obchodów.

Serdecznie dziękuję Autorom niniejszej publikacji, którzy pod kierunkiem nie-ocenionego prof. Feliksa Kiryka dokonali tytanicznej pracy, wyszukując w zakamarkach archiwów nieznane fakty z dziejów naszej ziemi. Dziękuję wszystkim innym osobom zaangażowanym w powstanie tego dzieła.

Jestem pewna, że monografia Gminy Podegrodzie spotka się z dużym zainteresowaniem i będzie powodem do dumy z dokonań naszych poprzedników.

Małgorzata Gromala

Wójt Gminy Podegrodzie

 

SPIS TREŚCI

Małgorzata Gromala, Wprowadzenie … 5

Feliks Kiryk, Wstęp … 7

Wykaz skrótów … 13

Jan Lach, Tomasz Mrówka

Zarys warunków przyrodniczych gminy Podegrodzie … 15

Budowa geologiczna … 16

Rzeźba terenu … 21

Klimat… 25

Stosunki wodne… 28

Gleby – struktura użytkowania terenu … 31

Ochrona przyrody… 35

Turystyka… 35

Problemy sozologiczne gminy Podegrodzie … 37

Jacek Poleski

Archeologia o przeszłości Podegrodzia … 39

Andrzej Jureczko W średniowieczu… 87

Podegrodzie… 88

Pozostałe wsie Gminy Podegrodzie … 104

Franciszek Leśniak

W okresie Rzeczypospolitej szlacheckiej XVI-XVIII w. … 135

Przynależność administracyjna… 135

Własność … 140

Życie gospodarcze i stosunki społeczne … 160

Wobec wojen, konfliktów wewnętrznych i klęsk żywiołowych … 192

Parafia i parafianie … 199

Opieka społeczna, oświata i szkolnictwo … 208

JAN WNĘK

Pod berłem Habsburgów (1770-1918)… 213

Stosunki własnościowe … 213

Zaludnienie oraz materialne i kulturalne warunki bytowania społeczności wiejskich ..Życie gospodarcze … 246

Samorząd gminny … 266

Organizacje społeczno-gospodarcze … 273

Zycie polityczne … 281

Oświata i kultura … 292

Kościół i parafia … 311

W latach wielkiej wojny … 318

Uwagi końcowe … 322

TADEUSZ ALEKSANDER

Między wojnami światowymi (1918-1939)… 325

Po odzyskaniu niepodległości… 325

Obszar i mieszkańcy… 327

Stosunki gospodarcze … 338

Samorząd terytorialny… 348

Życie polityczne. Stowarzyszenia gospodarcze i społeczno-kulturalne … 351

Szkolnictwo i oświata … 372

Parafie i życie religijne … 389

Życie kulturalne … 392

JAKUB BULZAK, JACEK CHROBACZYŃSKI

W latach okupacji niemieckiej (1939-1945)… 401

Wstęp… 401

Mniejszość niemiecka w gminie przed II wojną światową … 404

Dramat wrześniowy 1939 … 406

System okupacji. Polityka i praktyka okupanta … 410

Represje … 422

Konspiracja … 424

Okupacji dzień powszedni… 435

Kościół i życie religijne … 447

Szkolnictwo … 450

Koniec okupacji. Wyzwolenie … 453

LESZEK MIGRAŁA

W pierwszym powojennym trzydziestoleciu (1945-1975)… 457

Lata odbudowy i przemian ekonomiczno-społecznych oraz politycznych (1945-1948)… 457

Ustrój gminny i gromadzki. Życie polityczne … 484

Służba zdrowia. Zakłady produkcyjne i instytucje spółdzielcze … 493

Oświata i szkolnictwo. Stosunki kulturalne. Organizacje społeczne … 515

Parafie i życie religijne … 543

JERZY LEŚNIAK

Gmina Podegrodzie w latach 1975-2014 … 551

U schyłku PRL… 551

W okresie III Rzeczpospolitej… 582

BOGUSŁAW KRASNOWOLSKI

Przekształcenia przestrzenne, zabytki i wartości kulturowe … 771

Etapy przemian …771

Układy przestrzenne …779

Zespoły sakralne …789

Zespoły dworskie… 817

Zabudowa użyteczności publicznej… 819

Budownictwo regionalne … 820

Mała architektura: kapliczki, figury, pomniki… 825

Twórczość plastyczna: od XIX w. do współczesności… 825

Zakończenie … 833

MARIA BRYLAK-ZAŁUSKA

Zarys kultury materialnej Lachów Podegrodzkich … 835

Wprowadzenie … 835

Sądecczyzna – Lachy Sądeckie – Lachy Podegrodzkie … 837

Budownictwo wiejskie… 839

Urządzenie i zdobnictwo mieszkań … 853

Zajęcia gospodarcze i zwyczaje z nimi związane. Pożywienie … 861

Rzemiosło i inne zajęcia pozarolnicze … 874

Strój i ubiór Lachów Podegrodzkich … 878

ANEKSY

Ks. Józef Walaszek

Bł. O. Stanisław Papczyński – życie i jego dzieło … 903

Ks. Jan Wnęk

Wykaz właścicieli gruntów w Podegrodziu w latach 1786-1787, 1820 … 915

Indeks nazwisk … 929

Indeks nazw geograficznych … 973

 

Bukówiec Górny i Spisz — słownik wspólnie stworzony

Dwie lokalne grupy działania (to ciekawy element aktywności społecznej i samorządności):
Wielkopolska Lokalna Grupy Działania Kraina Lasów i Jezior (powiat leszczyński)

Kraina Lasów i Jezior

i LGD Stowarzyszenie Rozwoju Spisza i Okolicy

odnalazły się i postanowiły wspólnie wydać słownik swoich gwar — wielkopolskiej gwary miejscowości Bukówiec Górny i małopolskiej z kilku miejscowości w północnej części Spisza (głównie Łapsze Niżne, Niedzica, Nowa Biała, Czarna Góra).

Słownictwo zostało zaprezentowane w słowniku. Oczywiście okazuje się, że amatorski słownik gwarowy to skarbnica bytów leksykalnych nie całkiem dobrze znanych dialektologii. Autentyczne cytaty i zdjęcia są wielkim walorem publikacji.

Bukówiec Górny i Spisz - 0123 Bukówiec Górny i Spisz - 0124 Bukówiec Górny i Spisz - 0125

Słownik Bukówiec Spisz przykładowa 2 Słownik Bukówiec Spisz przykładowa

Słownik został zaprezentowany w Bukówcu Górnym 7 grudnia

CAM03367 CAM03372

i w Nowej Białej 14 grudnia 2014 r.

CAM03390 CAM03392 CAM03396
(zespół Honaj z Dursztyna).

Zdaje się, że czas rozpocząć szczegółowe badania porównawcze nad strojami kobiecymi zaprzyjaźnionych regionów. Od lewej: Elżbieta Łukuś z Niedzicy i Zofia Dragan z Bukówca Górnego — współautorki słownika.

podobieństwo stroju z Niedzicy i z Bukówca Górnego pod Lesznem

To nie mógł być przypadek.

PS. Kto chce słownik nabyć, niech pisze do mnie. Dogodóme sie (29,99).

Śląskie pieśniczki. Rejestr korzyści

Dostałem w prezencie, więc lepiej od razu ujawnić, niż po jakimś czasie się tłumaczyć.
Prezentodawczyni ogromnie dziękuję.

Są to skarby z dawnych wieków. Współcześnie je zebrał Adam Okun.

Książkę zadedykował Adolfowi Dygaczowi i Helenie Paszendowej „w dowód pamięci i wdzięczności”.

Ostatniej pieśni ze zbioru można posłuchać dzięki Henrykowi Postawce (współpracuje chyba z Adamem Okunem) w rozwijającym się serwisie slonskie.eu.

Śląskie pieśni ludowe - 0107 Śląskie pieśni ludowe - 0108 Rybnickie - Okun - Pieśni - 0115 Rybnickie - Okun - Pieśni - 0116 Rybnickie - Okun - Pieśni - 0117 Rybnickie - Okun - Pieśni - 0118 Rybnickie - Okun - Pieśni - 0119 Rybnickie - Okun - Pieśni - 0120 Rybnickie - Okun - Pieśni - 0121

 

NOTY BIOGRAFICZNE O INFORMATORACH  HELENA PASZENDA urodzona 27 lipca 1929 r. w Książenicach, sołtyska i przewodnicząca KGW, zmarła 9 stycznia 2012 r. MARTA KOCJAN urodzona 19 grudnia 1921 r. w Książenicach, podała m.in. pieśń Gnała pastyreczka doliną, zmarła 1 sierpnia 2008 r. GERTRUDA WAŁACH urodzona 18 kwietnia 1922 r. w Książenicach, zmarła 29 stycznia 2007 r. ANNA ZACHER urodzona 5 marca 1922 r. w Książenicach, zmarła 14 kwietnia 2012 r.  HILDEGARDA GREINER urodzona 11 marca 1941 r. w Książenicach, nadal śpiewa. ERYKA HANAK urodzona 27 stycznia 1939 r. w Książenicach, nadal śpiewa. STEFANIA SKUPIEŃ urodzona 26 grudnia 1935 r. w Książenicach, podała m.in. pieśń Miły Boże gody idą, zmarła 10 sierpnia 2011 r. WALESKA KOTULA urodzona 14 czerwca 1922 r. w Wilczej, zmarła 13 kwietnia 2008 r. MARIA MACHOCZEK urodzona 25 sierpnia 1919 r. w Rudzie Śląskiej, zmarła 15 sierpnia 2009 r. Adam Okun Śląskie pieśni ludowe z okolic Rybnika Recenzent prof, dr hab. Alojzy Kopoczek Redakcja Robert Ratajczak Współpraca Sabina Zarzycka Korekta Anna Cieśla Projekt okładki, typografia i DTP Wojciech Grzegorzyca Zdjęcia Adam Okun, Ernestyn Steuer i archiwum autora Na okładce – Helena Paszenda, śpiewaczka ludowa z Książenic w stroju rybnickim © Copyright by Adam Okun Druk i oprawa Drukarnia Archidiecezjalna Katowice ISBN 978-83-60891-62-9 Wydawca Agencja Reklamowo-Wydawnicza „Vectra” Czerwionka-Leszczyny 2014 www.arw-vectra.pl SPIS TREŚCI SŁOWO OD AUTORA 11 PIEŚNI ZALOTNE I MIŁOSNE 23 1. W RYBNIKU NA WIEŻY MALOWANY LEŻY 2Ą 2. OD RYBNIKA DESZCZ IDZIE 25 3. W RYBNIKU MIASTECZKU PRZEKRASNYM 26 4. PRZEZ TA KSIĄŻEŃSKO WIEŚ JEST TAM CHODNICZEK JEST 27 5. PRZED TĄ NASZĄ SIENIĄ ROŚNIE JARZĘBINA 28 6. WCZORAJ DESZCZ PADÓŁ, DZISIEJ POGODA 29 7. JECHOŁ PRZEZ DŁUGIE POLECZKO 30 8. W KSIĄŻENICACH U TOPOLA KOŃ UWIĄZANY 31 9. CZYŚ TY NIE WIEDZIAŁA, CZYŚ TY NIE SŁYSZAŁA? 32 10. GDYBYCH JO MOGŁA BYĆ PTOSZKIEM KREGULOSZKIEM 33 11. CHCIAŁO SIE ZOSI JAGÓDEK 34 12. U JEDNEGO OBERFESZTRA 35 13. OD RYBNIKA SYPANO DRÓŻECZKA 36 14. PRZYJECHOŁ NA SMOWY 37 15. ŚWIYCI MI MIESIĄCZEK WYSOKO NA GANKU 38 16. PRZED TĄ NASZĄ SIENIĄ CIECZE WODZICZKA 39 17. ROJĄ MI SIE PSZCZOŁY 40 18. MAMULICZKO MOJA SPRZEDEJCIE TA KROWA 41 19. TY SIODŁOCZY SYNIE 42 20. LEĆ GŁOSIE PO ROSIE, PO DROBNEJ LESZCZYNIE 43 21. W ZIELONYM OGRODZIE JABŁUSZKA NA DRZEWIE 44 22. KUKUŁECZKA KUKO, JARZĘBINY SZUKO 45 23. WYLECIAŁA JASKÓLINKA Z RANA 46 24. KUKUŁECZKA KUKO, SERCE WE MIE PUKO 47 25. Z NIEDZIELICZKI NA PIEŃDZIAŁEK 48 26. JO JEST KOWOLA SYN 49 27. MAMULKO MOJA BOLI MIE GŁOWA 50 28. NA TYM TO ROZBARKU W JEDNYM DOMIE 51 29. ZA TĄ KSIĄŻEŃSKĄ WSIĄ ZIELYNI SIE TROWKA 52 30. OD BUCZKA DO BUCZKA LISTEK DROBNY 53 31. POD BOREM SOSNA GORAŁA 54 32. BIOŁE RÓŻE, BIOŁE, KTÓŻ WAS POTRZEBUJE? 55 33- HO, SZEROKIE POLE 34. SOJKA NA DĘBIE DZIÓBIE ŻOŁĘDZIE 35. STOI U WODY MYŚLIWCZYK MŁODY 36. HEJ, TAM POD BOREM CHATECZKA 37. DESZCZ IDZIE, WIATR WIEJE 38. CZEMU KALINO W DOLE STOISZ? 39. ŚWIYĆ MIESIĄCZKU, ŚWIYĆ, AŻE DO SIENI 40. JAKECH SZOŁ ROZ KOŁO LASA 41. KI EJ WOJOCZEK MASZERUJE 42. POD MOIM OKIENKIEM CIECZE WODZICZKA 43. W ZIELONYM GAIKU PTASZĘTA ŚPIEWAJĄ 44. LISTECZKU DĘBOWY 45. ROŚNIE CYPRYS, ROŚNIE 46. JEST W OGRODZIE BIOŁO RÓŻO 47. SIEDZIAŁA CYGANKA POZA KRZAKIEM 48. CZERWONE LIŚCIE NA WIŚNI 49. BEZ TA KSIĄŻEŃSKO WIEŚ, JEST TAM ŚCIEŻECZKA, JEST 50. WIDZISZ KOCHANECZKO WIELA GWIAZD NA NIEBIE? 51. GAŁĄZECZKI STOJĄ, LISTKI OPADAJĄ 52. POSZOŁ MIŁY DO SWEJ MIŁEJ DOBRANOC POWIEDZIEĆ 53. CZEMU ANDZIU W LESIE STOISZ? 54. HEJ, KOŁO CIESZYNA STOI LIPECZKA 55. CZEMU TY DZIEWECZKO POD JAWOREM STOISZ? 56. ZACHODZI SŁONECZKO ZA LAS KALINOWY 57. W MOIM OGRÓDECZKU STUDZIENECZKA STOI 58. PRZED TĄ NASZĄ SIENIĄ SUCHO JARZĘBINA 59- WELE MEGO JEZIORECZKA JEDZIE SYNECZEK 60. BEZ POLECZKO TY DZIEWECZKO 61. NA KONICZKA WSIADOŁ 62. SLECIOŁ LISTEK Z JAWORU 63. SZTYRY KONIE WE DWORZE 64. OJ, JASIU, MÓJ JASIU 65. DZIEWECZKO Z PORĘBY 66. A W NIEDZIELA RANO, NIŻ SŁONECZKO WSCHODZI 67. TROWICZKA JUŻ ZESIECZONO 68. KTÓRĘDY JASIU POJEDZIESZ? 69. W LESIE, W LESIE NA PASIECE 70. PRZY STUDZIENCE SIEDZIAŁA 71. KAJ DZIEWECZKI IDZIECIE? 56 57 58 59 60 61 62 63 64 65 66 67 68 69 70 71 72 73 74 75 76 77 78 79 80 81 82 83 84 85 86 87 88 89 90 91 92 93 94 PIEŚNI KOMICZNE I ŻARTOBLIWE 97 72. WY RYBNICKIE DZIEWECZKI, KAJ WY MOCIE WIONECZKI? 98 73. MIAŁABYCH JO KAWALERA 99 74. NA GÓRZE U SIODŁOKA 100 75. POD TĄ BRONNĄ KLACZĄ PODKOWY SIE TRACĄ 101 76. POSZŁA BABA DO SĄSIADA 102 77. DZIEWECZKO, DZIEWECZKO, ZŁOTY KORALIKU 103 78. SIEDZI PTOSZEK W CZORNYM LESIE Ю4 79. SIEDZI PTOSZEK NA KANAPIE 105 80. SKĄD ŻEŚCIE TO DZIOŁCHY SĄ? 106 81. PIYKŁA BABA CHLYB 107 82. OBEJRZYJCIE WY DZIEWECZKI, JACY CHŁOPCY PYSZNI 108 83. WELE DROGI OSET, TO KOLĄCE ZIELE 109 84. BIŁY SIE HEBAMY 110 85. W CZORNYM LESIE PTOSZEK NIESIE 111 86. NA NIEBIESKIM MIESIĄCZKU GWIOZDECZKI MIGAJĄ 112 87. MÓJ OJCIEC BYŁ WOJEWODĄ 113 88. JAKECH BYŁ MŁODZIEŃCEM CHODZIŁECH POD WIEŃCEM 114 89. CÓRKA KARCZMARZA, SYN OGRODNICY 115 90. KOMU DOBRZE, TEMU DOBRZE, ALE MIE NIE BARDZO ll6 91. POSZOŁ CHŁOP DO LASA CEPEM ŚCINAĆ DĘBY 117 92. Z TAMTEJ STRONY WODY KAPUSTECZKA SADZĄ ll8 93. OJ, KTÓRĘDYŻ TO, KTÓRĘDYŻ DZIEWCZE DO CIEBIE? 119 94. JAK JO IDA Z KARCZMY DO DOM 120 PIEŚNI BALLADOWE, RODZINNE I ZAWODOWE 123 95- TAM W RYBNIKU NA RYNECZKU 124 96. GORAŁA LIPKA, GORAŁA 125 97. GNAŁA PASTYRECZKA DOLINĄ 126 98. USNYŁA DZIOŁCHA POD LELUJĄ 127 99. USIADŁA W OGRODZIE NA BIOŁYM KAMIENIU 128 100. SZOŁ SOBIE MACIEK KULAWY 129 101. ZA EBRU FALĄ 130 102. TAM NA „BEACIE”, W TYM LESIE 131 103. WYJEŻDŻEJ FURMANKU 132 104. TRĄBIĄ, TRĄBIĄ, BĘBNY BIJĄ 133 105. ZA GÓRAMI U SIODŁOKA 134 106. STOI W POLU KRZYŻ 135 107. MIOŁ JEDEN OJCIEC TRZY CERY 136 108. SZŁA DZIEWECZKA PRZEZ LAS 137 IO9. NA PIĘKNEJ ŁĄCE ZIELONEJ 138 110. PŁYNIE RZEKA OD STRUMIENIA 139 111. SPOKOJNY WIECZÓR, CICHY, MAJOWY 140 112. PIĘKNA ELFRYDA POSZŁA DO GAJU 141 113. TAM W LESIE, W DOLINIE 142 114. ZAKOCHOŁ SIE MŁODZIENIOSZEK W PANNIE 143 115. SIEDYM LOT STARO DZIEWCZYNKA BYŁA 144 ll6. W TYCH KLASZTORNYCH MURACH URSZULANKA MKNIE 146 117. Z BOGIEM, Z BOGIEM 147 ll8. WĘDROWNY Z OBCZYZNY POWRACA 148 119. OJ, NI MOSZ TO, NI MOSZ, JAK NASZEJ NIEWIEŚCIE 149 120. NIEDOBRY TEN OSET, CO SIE W POLU RODZI 150 121. RANO, RANO, RANIUSIEŃKO 151 122. MOJA MAMULICZKO ŚNIŁO MI SIE W NOCY 152 123. WIECZÓR SŁONKO NA ZACHODZIE 153 124. RÓŻO Z CIEBIE, RÓŻO 154 125. NA BIOŁYM KAMIENIU SIEDZIAŁA 155 126. ŚWIYĆ MIESIĄCZKU POMALUTKU 156 127. KTÓŻ TAM KLUPIE POD MYM OKIENECZKIEM? 157 128. UŚNIJŻE MI, UŚNIJ 158 129. EJ, PYRSI, PYRSI ROSICZKA 159 130. CZYJEŻ TO POLECZKO NIEORANE? 160 131. JEDNO DZIEWCZE CHCIAŁO RANO WSTAĆ 161 132. SZŁA LISECZKA DROGĄ 162 133. GDY GÓRNIK RANO STOWO 163 134. IDZIE GÓRNIK Z ROBOTY 164 135. PO POLU CHODZIŁA 165 136. ZACHODŹ SŁONKO, ZACHODŹ 166 137. O BOŻE, MÓJ BOŻE Z WYSOKIEGO NIEBA 167 138. MIŁY BOŻE GODY IDĄ 168 NOTY BIOGRAFICZNE O INFORMATORACH 170 SŁOWNIK WYRAZÓW GWAROWYCH 173 

Tańce i pieśni Pogórzan

Pogórzanie to polska grupa etnograficzna, której siedziby rozciągają się (może to w odniesieniu do niektórych miejscowości Krohowskie praesens etnographicum) od położonych na wschód od Nowego Sącza w powiecie nowosądeckim miejscowości Korzenna (stolica gminy), Lipnica Wielka (nie mylić z Orawą!), Bukowiec po Drohobyczkę i Przedmieście Dubieckie w powiecie przemyskim.

W Bobowej, miejscowości znanej ostatnio z dbałości o wielokulturowe dziedzictwo, pamięć o żydowskich mieszkańcach, ukazała się książka poświęcona opisowi tańców.

Książka Tańce i pieśni Pogórzan pod red. Henryka Kusia (Bobowa 2014) zawiera jednak więcej niż mówi sam tytuł, ponieważ jest ciekawym kompendium etnograficznym.

Bardzo interesujący jest opis stroju pogórzańskiego napisany przez sądecką badaczkę Marię Brylak-Załuską.

Książkę podarowała mi pani choreograf Stefania Bogumiła Kowalska. Bardzo dziękuję!

Pogorzanie - 0045 Pogorzanie - 0046 Pogorzanie - 0047Pogorzanie - 0048

Dzisiaj budujące informacje z Warszawy i Prus Kurpiowskich, że się tak wyrażę

Po pierwsze gratulacje dla Stowarzyszenia Gwara Warszawska:

 

 

Wybraliśmy Najciekawszą Inicjatywę Społeczną Mazowsza w ramach akcji „Patriotycznie Zakręceni”! Komisja konkursowa miała twardy orzech do zgryzienia. Po kilku naradach i długich dyskusjach statuetka wędruje do Stowarzyszenia Gwara Warszawska!

Poprzednie

Warszawa jest klawa. I pozytywne jest docenienie inicjatywy chroniącej język — niematerialne dziedzictwo kultury.

Źródło:
http://warszawa.naszemiasto.pl/artykul/galeria/najciekawsza-inicjatywa-spoleczna-mazowsza-statuetka,2215316,t,id.html

——————————————————————————————————————-

2. Świetnie, że dzieci w Klonie (woj. warmińsko-mazurskie, pow. szczycieński, gmina Rozogi) śpiewają po kurpiowsku.

To samo w sobie dobre. A jeśli ktoś uważa, że to pomaga na dykcję, a nie wręcz przeciwnie — to zapewne wie, co mówi.

Interesująca jest kwestia, w jaki sposób kultura kurpiowska tam istnieje — czy była również przed 1945 r. Nie rozstrzygnięto chyba jeszcze definitywnie kwestii, czy Kurpie przybyli z „Prus”, czy też je kolonizowali. To tak na marginesie.

Źródło:
http://rozogi.wm.pl/196214,Gwara-zamiast-logopedy.html#axzz2xFgiIdMl