Zmarła Anna Karasiowa

Anna Karasiowa pracowała w krakowskiej pracowni Instytutu Badań Literackich PAN nad Słownikiem polszczyzny XVI wieku, znawczyni tekstów dawnych.

Nekrolog Anny Karasiowej Źródło: nekrologi.wyborcza.pl

Nekrolog Anny Karasiowej Źródło: nekrologi.wyborcza.pl

Redakcja Słownika pamięta.

Czeka na wydanie lub wydawcę pełne, naukowe opracowanie Żywotów… ks. Piotra Skargi, które Zmarła przygotowała wraz z J. Duską.

Kontakt z Towarzystwem Pomocy im. św Brata Alberta: 
http://www.bratalbert.org/

Umierają językoznawcy znakomici. Teresa Skubalanka

Na stronie Instytutu Filologii Polskiej UMCS zamieszczono nekrolog:

Z przykrością informujemy, że 29 lipca 2016 r. zmarła śp. prof. dr hab. Teresa Skubalanka.

Prof. Teresa Skubalanka urodziła się 18 czerwca 1928 roku w Łodzi. Szkołę średnią ukończyła we Włocławku. Studiowała filologię polską na Uniwersytecie Mikołaja Kopernika. Magisterium uzyskała na Uniwersytecie Wrocławskim. Stopień doktora uzyskała w 1960 r. na Uniwersytecie Wrocławskim, a stopień doktora habilitowanego w 1966 r. na Uniwersytecie Mikołaja Kopernika.

Z Uniwersytetem Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie związana zawodowo w latach 1967-2001. W 1974 r. otrzymała stanowisko profesora nadzwyczajnego, a w 1986 roku profesora zwyczajnego. Od 1970 do 1985 roku prof. Teresa Skubalanka pełniła funkcje dyrektora Instytutu Filologii Polskiej i kierownika Zakładu Języka Polskiego UMCS, podnosząc lubelską polonistykę do rangi silnego i liczącego się w kraju ośrodka naukowego. Od roku 1992 do momentu przejścia na emeryturę prof. Teresa Skubalanka była pracownikiem Zakładu Historii Języka Polskiego i Dialektologii.

Wypromowała około 250 magistrów i 20 doktorów, była autorką 11 książek i ponad 150 artykułów. Ważniejsze prace: Historyczna stylistyka języka polskiego. Przekroje (Wrocław 1984), Stylistyczna akomodacja systemu gramatycznego (Wrocław 1988), Wprowadzenie do gramatyki stylistycznej języka polskiego (Lublin 1991), O stylu poetyckim i innych stylach języka. Studia i szkice (Lublin 1995), Podstawy analizy stylistycznej. Rozważania o metodzie(Lublin 2001), Język poezji Czesława Miłosza (Lublin 2006), Polska liryka patriotyczno-obywatelska. Studium stylu (Lublin 2012).

Posłanka na Sejm PRL VI kadencji (1972-1976).

W 2002 r. otrzymała tytuł doktora honoris causa Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie.

Odznaczona Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski, Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski, Złotym Krzyżem Zasługi, Medalem Komisji Edukacji Narodowej.

Była wzorem nauczyciela akademickiego i uczonego, współtwórczynią lubelskiego środowiska polonistycznego, zasłużonym dla polskiego językoznawstwa badaczem.

Skubalanka-IMG_20160806_144228

Nieoczywistość języka przełamywać. Burnes po śląsku

Ukazała się książka, jaka dziesięć lat temu byłaby nie do pomyślenia. Mirosław Syniawa, którego tom Dante i inksi na tym blogu prezentowałem. Mirosław Syniawa konsekwentnie kroczy obraną drogą: zagłębianie się w historię języka i jego zróżnicowanie terytorialne zaowocowało Ślabikŏrzym niy dlŏ bajtli, potem przekłady z różnych języków i poetów, a teraz ukochany przez Szkotów Robert Burns.

Burns 2016 - Syniawa - 0001 Burns 2016 - Syniawa - 0002
Co mnie cieszy jako autora tego bloga — zostaliśmy wspomniani we wstępie. Języki nieoczywiste to jest jednak kategoria coś-w-sobie-mająca. Bardzo mi miło.

Burns 2016 - Syniawa - 0005
Język przekładów gładki. Czyta się miło. Nie zdziwię się, gdy usłyszę te teksty jako piosenki śpiewane przez śląskich miłośników szkockości i biesiady.
Burns 2016 - Syniawa - 0006 Burns 2016 - Syniawa - 0007

Remember Tam O’Shaneter’s Mare. Spōmnijcie se Tamowã klaczkã. Wiersze i śpiywki Roberta Burnsa. Ze ślōnskimi translacyjami ôd Mirka Syniawy. Kotōrz Mały: Silesia Progress — Stowarzyszenie Osób Narodowości Śląskiej, 2016 (Canon Silesiae. Bibliotyka Tumaczyń 6). Afterword: Hamish MacDonald. Between Scotland and Silesia: Tomasz Kamusella.

Z dziejów dziejopisarstwa

A właśnie trzeba czytać dawne teksty historyków, którzy pisali pół wieku temu i kształtowali opinię, ponieważ publikowano ich teksty w porzadnie zredagowanych książkach o dużych nakładach. Brak analogicznych, lecz mniej propagandowych publikacji, jest dotkliwy.

Stanisław Michalkiewicz to nie ten aktywny współcześnie publicysta, piszący z upodobaniem o współczesnych wcieleniach A. Gancwajcha i mnóstwie innych rzeczy..

Gandalf i Yoda: ta jesta mie ucieszyła. Psałterz floriański!

To może być wzruszające dla każdego, kto chce poczuć swój związek z Polską jako ciągłością.
Na święty Wojciech AD 2016 w Pałacu Rzeczypospolitej w Warszawie będą pokazywać Psałterz floriański. Reklamują to wydarzenie przez odwołania do kultury masowej. Że to księga, w której znalazły się wizerunki Mistrza Yody i Gandalfa (z innej Opowieści).

PsFlor.697896

Poważniej rzecz ujmując, bibliotekarze z bloga Polony objaśniają, że to raczej postać wampiryczna — Nosferatu, a nie dobrotliwy Yoda.
W prawej kolumnie pierwszego obrazku napisano Celi enarrant gloriam dei, a poniżej widzimy mnie więcej Nebosa wipowadaiø slawø boszø, co według transkrypcji zawartej w Korpusie tekstów staropolskich do roku 1500 można czytać: 
Niebiosa wypowiadają sławę bożą.

A dlaczego psałterz się nazywa floriański? Bo był przechowywany w bibliotece klasztornej w Sankt Florian.


Tytułowe ta jesta mie ucieszyła również zaczerpnąłem z pewnego dość powszechnie znanego w naszym kręgu kulturowym psalmu. To liczba podwójna.
ta jesta mie ucieszyła PsFl697562
Kto żyw, niech idzie popatrzeć i posłuchać o tej pięknej księdze i jakże ciekawym jej języku. Że trójjęzyczność dzieła jest jego zaletą, nie ma co mówić. Wówczas prawie każda królowa w Krakowie umiała mówić i modlić się w kilku językach.

Umierają językoznawcy znakomici. Ord. Univ.-Prof. Dr. h.c. Gerhard Nickel, M.A., Hon. F.I.L. (1928–2015)

Kwietniowy numer „Zeitschrift für Angewandte Linguistik”, czasopisma poświęconego językoznawstwu stosowanemu, otwiera pożegnalny tekst Wolfganga Kühlweina o wybitnym językoznawcy Gerhardzie Nicklu. Czytelników z Górnego Śląska może zainteresować przede wszystkim to, że Gerhard Nickel urodził się 15 sierpnia 1928 w Kościeliskach (Kostellitz) w powiecie oleskim (Rosenberg, Oberschlesien), obecnie gmina Radłów/Radlau. Zmarł 23 lipca 2015 roku w Stuttgarcie.
Był to człowiek utalentowany i pracowity. Przeżył ewakuację, był w amerykańskim obozie, studiował w Niemczech i Stanach Zjednoczonych. Został językoznawcą anglistą, zajmował się językoznawstwem stosowanym. Nawiązał i starał się utrzymywać więź z rodzinnymi stronami. Pisze Kühlwein:

„Geboren am 15. August 1928 in Kostellitz im damaligen Oberschlesien erlebte der Jugendliche durchaus bereits bewusst Krieg, Flucht und Vertreibung. Seine spätere Reaktion auf diese Erfahrungen verdient Hochachtung: kein Lamento; stattdessen Aufnahme und dauerhafte Pflege von Verbindungen zu seiner Heimatregion, dem nunmehr polnischen Kóscieliska [sic! – A.C.], und darüber weit hinaus Initiierung von wissenschaftlichen Verbindungen zum Nachkriegspolen – mutige Kontakte, die in der Zeit des ‚Kalten Krieges’ im Osten wie im Westen alles andere als karriereförderlich, ja sogar suspekt waren. Nickel wollte helfen, Polen und Deutschland wieder zu einander finden zu lassen, und als Instrument dafür stand ihm sein Fach(wissen) zur Verfügung.” (s. 1–2)

W 1996 roku otrzymał honorowy doktorat na Uniwersytecie Opolskim. Jako o „dumie ziemi oleskiej” pisała o zmarłym językoznawcy w 2010 roku Ewa Cichoń.

Gerhard Nickel (1928–2015)

Źródło zdjęcia: Uniwersytet w Stuttgarcie.
Różnice między narodami i językami mogą być przyczółkami mostów.

Źmicier Saŭka (1965–2016). Umierają językoznawcy znamienici

Biełsat i Radio Swaboda poinformowały o śmierci Źmitra Saŭki. Zmarły był wybitnym filologiem, bibliografem i współautorem podręcznika klasycznej ortografii białoruskiej (Biełaruski klasyczny prawapis).

Zalecał codzienne praktykowanie języka białoruskiego.
Pożegnanie na stronie telewizji Biełsat.

 

Geograf Bawarski, okolice Rybnika i Wrocławia

Wiele już atramentu, farby drukarskiej, tonerów i ekranowych pikseli zużyto, by zinterpretować to, co się znajduje w dziele Descriptio civitatum et regionum ad septentrionalem plagam Danubii tzw. Geografa Bawarskiego, spisanym ok. 845 r.
Jak mogły brzmieć nazwy, np. Sleenzane i Golensizi, które zaznaczyłem ramką?

Geograf Bawarski - Descriptio civitatum, Sl. Gol.

Po śląsku na Wielkanoc

Z życzeniami wielkanocnymi sprawa jest mocno podejrzana. Jeśli ktoś poważnie bierze święte i straszne tajemnice, które chrześcijanie czczą i przeżywają podczas triduum paschalnego, to wysyłanie spoilera, że grób pusty wpośród postu może być pewną niestosownością.
Ale ja dziś, w Wielką Sobotę, ze skrzynki pocztowej wygarnąłem piękny prezent od internetowego Kamrata — Jana Kaintocha i jego Żony Ewy z Pszowa.
Zapraszam do obejrzenia, przeczytania, namysłu i ucieszenia się wraz ze mną.

Kaintoch_Wielkanocnie-001

 

Wiersz znajduje się w książce Ślonskie wiersze wydanej w sierpniu roku 2014.
Kaintoch_Wiersze_okładka-001